Endgame: Çok Daha Kötüyü Önlemek İçin Son 10 Yıl

    • Endgame: Çok Daha Kötüyü Önlemek İçin Son 10 Yıl

      Elbette, tamamen önlemek için değil fakat çok daha kötü hale dönüşmesini önlemek için.

      2018 senesinde Hükümetlerarası İklim Değişimi Paneli'nin (IPCC) yayımladığı raporda, iklim değişiminin 1.5 derecenin üstüne çıkmasını önlemek için dönüm noktasında olduğumuz belirtildi. Rapora göre, eğer ısınma 2.0 dereceye çıkarsa, dünya üzerindeki etkileri çok daha ciddi olacak. Şiddetli kuraklıklar, yüksek derecede sıcaklık ve milyonlarca kişiyi etkileyecek seller, olacaklardan sadece bazıları.




      (İstanbul'da hava kirliliği)

      1995'teki ilk konferanstan beri, iklim değişimi üstüne bilgimiz oldukça arttı. Bilgi arttıkça, etkilerinin ilk başta tahmin edilenden ne kadar daha kötü ve kapsamlı olduğunu da anladık. İklim değişimi hakkında çalışan kimi bilim insanları, 1990'larda yapılan tahminlerin çok iyimser olduğunu söylüyor. Bunun bir sebebi, insanların, ortalamaları değil, bulundukları bölgedeki iklimi hissetmesi. Ortalama sadece 1 derece artmış olabilir ama sene içindeki değişimlerle, insanlar aşırı sıcakları, yağmuru ve kuraklığı tecrübe ediyor. İklim değişimi teriminin kullanılmasının sebebi de zaten bu. Ortalamadaki küçük değişimler, iklimsel olarak dengesizliklere ve anormal durumlara yol açıyor.

      1990'larda bir lisansüstü öğrencisi ve şu an iklim bilimci olan Michael Mann, şöyle açıklıyor.

      "Gerçekten, kariyerimin ortasında, iklim değişiminin etkilerini televizyondan izleyeceğimi düşünmemiştim."




      (2018 senesi yazında, İstanbul'da gerçekleşen selden bir görüntü)


      "Genç nesiller normalin olmadığı bir ortamda büyüyor," diye açıklıyor, Washington Üniversitesi'nden iklim bilimci Kristie Ebi. 406 devamlı ay boyunca, dünyanın 20. yüzyıldaki sıcaklık ortalamasının üstünde olduğunu da belirtiyor.

      İklim değişimi, ekonomik açıdan etkileri ele alınınca, yüzyıl sonuna kadar sadece ABD'ye maliyetinin 4 trilyon dolar olacağı tahmin ediliyor.

      2018'deki konferanstan gelen bilgiler şunlar.

      - İklim değişimini 1.5 derecenin altında tutmak öncelik olmalı. Hızlı ve kapsamlı politika değişimleriyle, sürdürülebilir bir değişim gerçekleştirilebilir.

      - Şu an bile, 1 derecelik artışın etkilerini, ekstrem havalar, artan okyanus ve deniz seviyeleri, Arktik buzların erimesi ve diğer değişimlerle görüyoruz.

      - 1.5 derecenin üstündeki bir artış, uzun süreli ve geri dönüştürülemez değişimlere yol açacak. Ekosistemlerden kimilerinin tamamen kaybedilmesi bunlara dahil.

      - Isınmayı 1.5 derecenin altında tutmak için, 2030'a kadar CO2 salınımını %45 oranında azaltmak ve 2050'de net sıfıra ulaştırmak gerekli. Yani, insan kaynaklı herhangi bir CO2 salınımı, yine CO2 yakalayan başka bir mekanizma ile dengelenmeli.

      - İklim değişimini 1.5 derecenin altında tutmak, insan sağlığı ve hayat kalitesi için önemli.

      - Bir örnek olarak, iklim değişimini 1.5 derecenin altında tutmak, mercan resiflerinin %70-90 arası miktarının yok olması demek. Eğer 2 dereceye ulaşırsa, pratikte tamamı yok olacak (%99'dan daha büyük bir kısmı). Mercan resifleri, yarattıkları ekosistem ile deniz ve okyanus hayatı için temel bir öneme sahip.

      Peki iklim değişimi neden önemli?

      İnsan doğaya bağlıdır ve ekosistemlerin etkilenmesi, insanlığı da etkiliyor. Örneğin, bal arıları olmadan, pek çok çiçeğin tozlaşması oldukça düşer. Bu yüzden, bal arılarının korunması için dünyanın her tarafında çabalar var. İklim değişiminde de durum böyle. Daha somut bir örnek olarak, okyanuslarda yaşayan, plankton adı verilen organizmalar, atmosferdeki oksijenin %50-80'ini üretiyor. Son çalışmalar gösteriyor ki, okyanuslardaki plankton seviyesi düşüyor ve aynı zamanda okyanuslardaki oksijen seviyesi de azalıyor. Okyanuslardaki oksijen seviyesinin azalması, atmosfer için de önemli. Planktonların ürettiği oksijen, okyanustan atmosfere geçiyor.


      2018 Ocak'ında yayımlanan bir araştırma, okyanuslardaki oksijen açısından ölü bölgelerin 4 kat, düşük oksijen bölgelerinin de 10 kat arttığını gösteriyor (1950'ye oranla). Bu bögeler, 31 milyon kilometrekarelik ve 200 metre derinliğe varabilen bir alanı kapsıyor. Bu, Kuzey Amerika veya Afrika kıtasından daha büyük bir bölge demek.

      Plankton seviyesindeki düşüşü, pek çok bilim insanı okyanusların ısınmasına bağlıyor. Plankton seviyesinin başka bir götürüsü, onları yiyen organizmaların azalması. Besin zincirinin en altında oldukları için, plankton seviyesindeki bir azalma bütün okyanus hayatını etkiliyor.

      Türkiye Sera Gazı Salınımı

      İklim değişimine sadece dünya devleri katkı yapmıyor. Gelişmekte olan ülkeler de oldukça önemli katkı yapıyor. Türkiye de, yıllardır, salınım konusunda oldukça artış gösteren bir tablo izliyor.




      Artışı 1.5 derecenin altında tutmak için, bütün ülkelerin beraber çalışması gerekiyor.

      Son 10 Yıl

      2016 senesinde, dünya, önemli bir karbondioksit sınırı geçmiş ve atmosferdeki CO2 seviyesi, kalıcı olarak 400 ppm'in üstüne çıkmıştı. Bilim insanları bu konuda uzun yıllardır uyarıda bulunuyordu çünkü 400 ppm'in üstüne çıkmak, artık en iyi senaryoda bile (CO2 salınımının hemen kesilmesi) geri dönüştürülemez şeylerin gerçekleşmesi demekti. Nitekim öyle de oluyor.



      Görünüşe göre, önümüzdeki bir kaç yıl, insanlığın kaderi açısından belirleyici olacak.


      "En küçük ısınma bile önemli," diyor IPCC'nin çalışma gruplarından birinin lideri Hans-Otto Pörtner "Özellikle, 1.5 derecenin üstündeki herhangi bir değişim, uzun süreli ve geri dönüştürülemez olduğu için."




      "Önümüzdeki bir kaç yıl, büyük ihtimalle tarihimizdeki en önemli zaman," diyor, IPCC İkinci Çalışma Grubu'nun başkanlarından birisi olan Debra Roberts.

      Kaynaklar

      ipcc.ch/2018/10/08/summary-for…-approved-by-governments/

      usnews.com/news/at-the-edge/ar…-are-dropping-dangerously

      phys.org/news/2018-11-climate-extensive-worse-thought.html

      image.ie/life/un-report-reveal…much-worse-thought-130006

      cbc.ca/news/canada/newfoundlan…ankton-food-web-1.4927884

      climatecentral.org/news/world-…reshold-permanently-20738

      iklimhaber.org/turkiye-sera-ga…tistiklerine-yakin-bakis/
    • Feindbild yazdı:

      him yazdı:

      Umarım tez zamanda yok oluruz! Dünyanın sağlığı için gerekli bu.
      Dünya 50-100 milyon yıla toparlar da, olan bize olacak :D
      Psikiyatristler bazı hastalarda sanırım şok etkisi için ani yüksek doz kullanımına başvurabiliyormuş.
      Biz de dünyayı şok etmek için aniden CO2 salınımını %100'e çıkarırsak bence şok etkisi yaşar ve kendine gelir.
    • @him

      Hacım virüs dediğin bulaşır. Mars'a da gideceğiz. Bir gün FTL seyahat bulunursa diğer sistemlere de gideceğiz :D

      Şaka bir yana, benim de canım çok sıkılıyor bu durumlara ve işin umutsuzluğuyla ciddiyetini kabul etmek gerek. İnsanlar panik yapmasın diye aşırı yumuşatılıyor bazen. İklim değişimini inkar eden politikacılar hem insanlığın hem de gezegendeki bütün hayatın düşmanıdır. Çok savunulan sistem, şu an medeniyeti yok olmanın eşiğine getirdi. İnsanlar değişimin getireceği sorunlardan vb. bahsediyor ama sistemin srıf varlığını sürdürmesiyle ne kadar sorun oluştuğunu gözardı ediyor.

      İşin sonunda, önümüzde basit bir seçim var: adapte ol veya yok ol.

      @Earendill

      Evet, iklim değişimi hakkında daha çok çalıştıkça, sanılandan ne kadar daha kötü olduğunu fark ediyoruz.